Türkiye-ABD ilişkileri

Başika için ‘erken açıklama’

ABD Başkan Yardımcısı Biden ile Davutoğlu görüşmesinin ardından başbakanlık kaynaklarının yaptığı “Başika’da mutabakat sağlandı” açıklamasıyla ilgili konuşan ABD'li yetkililer, "Bu açıklama erken oldu" diye konuştu, Bağdat ile de görüşülmesi gerektiğine vurgu yaptı. Kaynaklara göre PYD konusunda da Biden’ın çabalarına rağmen Türkiye ile ABD arasında yakınlaşma sağlanamadı.

ABD Başkan Yardımcısı Joe Biden ve Başbakan Ahmet Davutoğlu yaklaşık 2 saat 15 dakika görüştü. [Fotoğraf: AA]

Davutoğlu’nun Biden ile görüşmesinin ardından Başbakanlık kaynakları, görüşmeden somut bir sonuç çıktığını belirtmiş; “Başika konusunda koordineli hareket etmek ve yeni inisiyatifler kullanmak konusunda mutabakat sağlandı” demişti.

ABD yönetiminden üst düzey kaynakların Wall Street Journal’a verdiği bilgiye göre, Biden, Bağdat ve Ankara arasında Başika krizinin ardından çıkan gerilimi azaltmak için de adımlar attı. Çünkü ABD, Musul’dan IŞİD’i çıkarmak için yapılacak operasyonda hem Bağdat hem Ankara ile işbirliği yapmak istiyor. Ancak kaynaklara göre Başbakanlık kaynaklarının yaptığı ‘mutabakat sağlandı’ açıklaması için 'henüz erken.' Çünkü konunun Irak Başbakanı İbadi ile de görüşülmesi gerekiyor:

“Şu an Musul için ciddi planlama yaptığımız bir dönemdeyiz. Bu, Musul’a yapılacak bir operasyonun eli kulağında olduğu anlamına gelmiyor ama kararlı bir planlama sürecindeyiz. Yani yapmaya çalıştığımız şey hepimizin bu planın bir parçası olması için bir yol bulmak ve bunu yaparken krizin sona ermesine yardımcı olmak. Biden mutabakatı Davutoğlu ve Erdoğan’a sundu. Aynı zamanda geniş bir çerçevede hafta başında İbadi ile de görüştü.

“Uzlaşmaya varmak ne kadar uzun sürerse, iki tarafın da o kadar az politik manevra alanı olur. Burada ayları değil, haftaları konuşuyoruz.”

Ardından Beyaz Saray’dan yapılan açıklamada da, Başika krizinin “Irak’ın toprak bütünlüğüne saygı duyulacak şekilde çözülmesi gerektiği”ne vurgu yapıldı.

2,5 yıldır Musul'da olan Türk birliğinde 4 Aralık'ta nöbet değişimi olmuş, yaklaşık 150 asker, 20 civarında tank eşliğinde Zelikan Kampı'na gönderilmişti. Bu durum Bağdat ile Ankara arasında krize neden olmuştu. Irak yönetimi Türkiye'den askerlerini çekmesini istemişti, konuyu BM'ye taşımıştı. Başika bölgesindeki Türk askerlerinin bir kısmı da Zelikan Kampı'ndan ayrılmıştı. Irak'ın "toprak bütünlüğü ve egemenliğine tehdit olarak gördüğü" gerekçesiyle Türk askerinin çekilmesini istemesinin ardından, ABD tarafından da Bağdat yönetimini destekleyen açıklamalar gelmişti.

ABD Başkanı Barack Obama, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’a bir telefon görüşmesinde, Türk askerinin Irak’tan çekilerek Bağdat ile Ankara arasındaki tansiyonun düşürülmesi çağrısı yapmıştı.

Joe Biden da son olarak Türkiye'ye gelmeden önce Davos'ta Irak Başbakanı Haydar İbadi ile görüşmüştü. Beyaz Saray'ın, ikilinin İsviçre'nin Davos kentindeki buluşmasıyla ilgili yaptığı açıklamada, "Başkan yardımcısı, Irak'ın kuzeyindeki Türk askerleri konusunda Irak ve Türkiye arasında diyalog çağrısı yaparken, ABD'nin Irak'ın bağımsızlığına ve toprak bütünlüğüne saygı duyduğunu yineledi" denilmişti.

‘Desteği çekersek YPG Rusya’ya yönelebilir’

ABD Başkan Yardımcısı Joe Biden’in iki gün süren Türkiye ziyaretinde, Davutoğlu ve Erdoğan ile görüşmelerinde Başika’nın yanı sıra IŞİD’le mücadele, sınır güvenliği ve PYD konuları da masaya yatırıldı.

Davutoğlu ile Biden, iki saatten fazla süren görüşmenin ardından ortak basın açıklaması yaptı. Davutoğlu, ABD’nin Suriye sahasında desteklediği YPG’nin, PKK’nın bir kolu olduğunu ve Ankara’nın örgütü terör örgütü olarak gördüğünü söyledi. Biden ise bu konuya hiç girmeyerek PKK’yı terör örgütü olarak gördüklerini söyledi ve ‘Türkiye’nin PKK ile mücadelesinde haklı olduğu’ söylemini güçlü bir şekilde dile getirdi.

Görüşmenin ardından başbakanlık kaynakları, Davutoğlu’nun Biden’a “YPG’ye verdiğiniz silahlar PKK’ye teslim ediliyor ve doğrudan Türkiye’ye yöneltiliyor” dedi.

Yine Wall Street Journal’a konuşan üst düzey Amerikalı yetkili ise Biden’ın, ABD’nin YPG’ye yaptığı yardım konusunda Ankara ile Washington arasındaki görüş ayrılığını daraltmaya çalıştığını söyledi. Yetkiliye göre ‘Türkiye geçmişte YPG ile PKK arasında fark olduğunu kabul ediyordu ancak şu an politik sebeplerle bunu yapmayı reddediyor’.

Yetkilinin verdiği bilgiye göre Biden İstanbul’da görüştüğü Davutoğlu ve Erdoğan’a “Eğer ABD, YPG’den desteğini çekerse YPG, Türkiye’nin korktuğu gibi Rusya’ya yönelebilir ya da Suriye sınırının tamamını kontrol altına alabilir” dedi.

Ankara, PYD’nin Suriye’nin kuzeyinde rejim güçleri ve bu güçlere destek veren Rusya ile işbirliği yaptığını söylüyor.

PYD’nin Cenevre görüşmelerine katılımı

Ankara, PKK’nın Suriye’deki kolu PYD’nin Cenevre’de başlaması planlanan Suriye görüşmelerinde muhalifler safında masada olmasını istemiyor. Rusya ise onların da olmasını gerektiği konusunda ısrarcı. Gazeteye konuşan yetkili, Suriye’de siyasi çözüm için yapılacak olan müzakerelerle ilgili detayların ziyarette tartışılmadığını söyledi.

Kaynak: Al Jazeera, Wall Street Journal

Yorumlar

Bu sitede yer alan içerikler sadece genel bilgilendirme amacı ile sunulmuştur. Yorumlarınızı kendi özgür iradeniz ile yayınlanmakta olup; bununla ilgili her türlü dolaylı ve doğrudan sorumluluğu tek başınıza üstlenmektesiniz. Böylelikle, Topluluk Kuralları ve Kullanım Koşulları'na uygun olarak, yorumlarınızı kullanmak, yeniden kullanmak, silmek veya yayınlamak üzere tarafımıza geri alınamaz, herhangi bir kısıtlamaya tabi olmayan (format, platform, süre sınırlaması da dahil, ancak bunlarla sınırlı olmamak kaydıyla) ve dünya genelinde geçerli olan ücretsiz bir lisans hakkı vermektesiniz.
;