Türkiye

Van Gölü 600 bin yıl yaşında

Bilim insanlarının 11 yıl önce başlattığı Paleo-Van projesinde Van Gölü'nün yaşı 600 bin yıl olarak belirlendi. Ayrıca 600 bin yılda büyük ölçekli 600'den fazla deprem ve volkanik hareketlilik saptandı.

Haberin Öne Çıkanları

Paleovan 2004'te başladı

Van Gölü 600 bin yıl yaşında

paleovan1
Paleo-Van projesi kapsamında Van Gölü'ne dev bir platform kurulmuştu [Fotoğraf: Yrd. Doç. Ayşegül Feray Meydan]

Dünyadaki iklim değişikliğinin ve küresel ısınmanın nedenlerini araştırmak için 12 ülkeden 36 bilim insanının 11 yıl önce Van Gölü'nde başlattığı Paleo-Van projesinde Van Gölü'nün oluşumu ve bölgede yaşanan sismik hareketlerle ilgili önemli verilere ulaşıldı.

Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi’nin lojistik destek verdiği projeyi; İstanbul Teknik Üniversitesi, Almanya’dan Geomar, Bremen ve Bonn üniversiteleri ile İsviçre Çevre Bilimleri Enstitüsü ortaklaşa yürüttü. Yine TÜBİTAK ve Uluslararası Karasal Bilimsel Sondajlama Programı da çalışmalara destek verdi. Projede gölün su yüzeyinden yaklaşık 700 metre derine inilerek göl tabanından sondajlarla karotlar alındı. Bu örneklerde iklim değişiklikleri ve küresel ısınmanın nedenleri araştırıldı. Araştırma 11 yıl sürdü.

Yüzüncü Yıl Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Jeoloji Bölümü'nden Yrd. Doç. Ayşegül Feray Meydan çalışmanın sonuçları hakkında Al Jazeera’ye konuştu.

’Van Gölü'nün yaşı önceki araştırmalarda 400 bin yıl dendi. Hatta 1 milyona kadar çıkabilir denilmişti. Ama ICDP Paleo-Van projesinin verilerine göre 400 bin yıllık yaş, 600 bin yıl olarak güncellendi. Gölün oluşumunda ise halen eski görüş geçerli. Muş Ovası'nın devamı olan göl alanının Nemrut volkanizmasının patlaması sonucu kapanmasıyla oluştuğu görüşü etkin.’’

paleovan
Yrd. Doç. Ayşegül Feray Meydan, çalışmaların halen sürdüğünü söylüyor.

600’ün üzerine deprem ve volkanizma etkisi var

Meydan'ın verdiği bilgiye göre, Ahlat sırtı ve kuzey havzasında iki önemli sondaj yapıldı. Kuzey havzasında 140, Ahlat sırtında 220 metre derine inildi: 

‘’600 bin yıldan bu yana 600’ün üzerine volkanik ve tektonik yani deprem ve volkanizma etkisi var. Volkanizma özellikle kuvaternerde en yoğun dönemine ulaşıyor. Daha önceki bilgiler de böyleydi. Kayıtlardan da bu çıkıyor. Hatta son zamanlarda Van Depremi'yle Van Gölü'nün altında volkanik hareket başladı diye söylemler oldu. Bizim böyle bir verimiz yok. Öyle bir sismik hareket datamızda yok. Kaç şiddetinde depremlerin olduğunu tam olarak söyleyemiyoruz. Geçmiş deprem etkinliğinin sayısı ve büyüklüğü konusunda çalışmalar devam ediyor. Bunlar ilk ve en büyük veriler. Genel tanı 600 den fazla etkinlik var. Yıl aralıkları ortalama 600 bin bölü 600  diyeceğiz. Yani ortalama her bin yılda bir böyle büyük bir hareket var.’’

Van Gölü'nün çevresinin volkanik dağlarla çevrili olduğunu ifade eden Meydan, Almanya Geomar ile yaptıkları sismik ve batimetrik çalışmaların arazi kısmının tamamlandığını, fakat veri yorumlamanın devam ettiğini söyledi.

Kaynak: Al Jazeera

Yorumlar

Bu sitede yer alan içerikler sadece genel bilgilendirme amacı ile sunulmuştur. Yorumlarınızı kendi özgür iradeniz ile yayınlanmakta olup; bununla ilgili her türlü dolaylı ve doğrudan sorumluluğu tek başınıza üstlenmektesiniz. Böylelikle, Topluluk Kuralları ve Kullanım Koşulları'na uygun olarak, yorumlarınızı kullanmak, yeniden kullanmak, silmek veya yayınlamak üzere tarafımıza geri alınamaz, herhangi bir kısıtlamaya tabi olmayan (format, platform, süre sınırlaması da dahil, ancak bunlarla sınırlı olmamak kaydıyla) ve dünya genelinde geçerli olan ücretsiz bir lisans hakkı vermektesiniz.
;